{"id":3086,"date":"2023-02-27T10:48:04","date_gmt":"2023-02-27T07:48:04","guid":{"rendered":"https:\/\/www.urfabugun.com\/?p=3086"},"modified":"2023-02-27T10:48:10","modified_gmt":"2023-02-27T07:48:10","slug":"deprem-sonrasi-sartlar-enfeksiyon-hastaliklarini-tetikleyebilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/2023\/02\/27\/deprem-sonrasi-sartlar-enfeksiyon-hastaliklarini-tetikleyebilir\/","title":{"rendered":"Deprem Sonras\u0131 \u015eartlar Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131n\u0131 Tetikleyebilir!"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u015eanl\u0131urfa Harran \u00dcniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Do\u00e7. Dr. Mehmet Re\u015fat Ceylan, depremle birlikte bozulan \u00e7evre ko\u015fullar\u0131 ve ya\u015fan\u0131lan travmalar\u0131n zamanla bir\u00e7ok enfeksiyon hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131na neden olabilece\u011fi konusunda uyar\u0131larda bulundu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u201d\u015eanl\u0131urfa Harran \u00dcniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Do\u00e7. Dr. Mehmet Re\u015fat Ceylan, depremle birlikte bozulan \u00e7evre ko\u015fullar\u0131 ve ya\u015fan\u0131lan travmalar\u0131n zamanla bir\u00e7ok enfeksiyon hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131na neden olabilece\u011fi konusunda uyar\u0131larda bulundu.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"682\" src=\"https:\/\/www.urfabugun.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/jhj-1024x682-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3089\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>6 \u015eubat 2023\u2019te Kahramanmara\u015f merkezli olup 9 saat arayla ger\u00e7ekle\u015fen 7.7 ve 7,6 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki depremler \u015eanl\u0131urfa\u2019n\u0131n da i\u00e7inde bulundu\u011fu 11 il ve il\u00e7elerinde \u00fclke tarihimizde en fazla can kayb\u0131na neden olan depremler olarak kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nd\u0131. Depremlerden sonra ortaya \u00e7\u0131kan k\u00f6t\u00fc ya\u015fam ko\u015fullar\u0131 ve psikolojik travmalar\u0131n ilerleyen s\u00fcre\u00e7te ciddi enfeksiyon hastal\u0131klar\u0131na sebep olabilece\u011fi konusunda Do\u00e7. Dr. Mehmet Re\u015fat Ceylan uyar\u0131larda bulundu. \u015eanl\u0131urfa Harran \u00dcniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Do\u00e7. Dr. Mehmet Re\u015fat Ceylan yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada depremin ilk g\u00fcnlerinden itibaren bozulan \u00e7evre ko\u015fullar\u0131 ve hastalar\u0131n ya\u015fam\u0131\u015f olduklar\u0131 fiziki ve ruhsal travmalar\u0131n ilerleyen g\u00fcnlerde bir\u00e7ok enfeksiyon hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131na ve hatta yeterli \u00f6nlemler al\u0131nmaz ise salg\u0131nlara dahi neden olabilece\u011fine dikkat \u00e7ekti. Do\u00e7. Dr. Mehmet Re\u015fat Ceylan \u015funlara dikkat \u00e7ekti: \u201cYa\u015fanan bir depremden sonra \u00f6l\u00fcmler ve travmalar ilk g\u00fcnlerde geli\u015fmektedir. Bu akut d\u00f6nemlerde ba\u015flang\u0131\u00e7ta enfeksiyon hastal\u0131klar\u0131 herhangi bir \u00f6l\u00fcm sebebi de\u011filken, deprem sonras\u0131 d\u00f6nemde ortam ko\u015fullar\u0131n\u0131n bozulmas\u0131 ile \u00e7e\u015fitli enfeksiyonlar geli\u015febilmekte ve depremden kurtulan afetzedeler enfeksiyondan kaybedilebilmektedir. Depremin sonucunda su ve kanalizasyon \u015febekelerinin tahrip olmas\u0131yla beraber temiz ve kirli sular\u0131n kar\u0131\u015fmas\u0131, ayr\u0131ca elektrik ve gaz \u015febekelerinin hasar almas\u0131yla birlikte temiz yiyecek ve su yetersizli\u011fi enfeksiyon geli\u015fimini kolayla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Deprem sonras\u0131 kamplardaki kalabal\u0131klar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu hijyen sorunlar\u0131 bu olumsuz \u015fartlar\u0131 artt\u0131rabilmektedir. Deprem sonras\u0131nda k\u0131sa ve uzun vadede ortam \u015fartlar\u0131na g\u00f6re farkl\u0131 enfeksiyon hastal\u0131klar\u0131 olu\u015fabilmektedir.Faz 1: Deprem esnas\u0131nda (0-4. g\u00fcnler): Depremden etkilenenlerin kurtar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve afetle ilgili yaralanmalar\u0131n ilk tedavilerinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemdir. Yaralanma b\u00f6lgesinde enfeksiyonlar geli\u015febilir.Faz 2: Deprem sonras\u0131 (4-30. g\u00fcnler): Bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klar\u0131n ilk dalgas\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fi d\u00f6nemdir. Bu d\u00f6nemde g\u0131da kaynakl\u0131 ve\/veya su kaynakl\u0131 enfeksiyonlar veya damlac\u0131k yoluyla bula\u015fan enfeksiyonlar g\u00f6r\u00fclebilmektedir.Faz 3: \u0130yile\u015fme ve normale d\u00f6n\u00fc\u015f\u0327 d\u00f6nemi (30 g\u00fcn\u00fcn \u00fczerinde): Uzun ink\u00fcbasyon periyodu olan enfeksiyonlar\u0131n ve latent (ge\u00e7, gizli) enfeksiyonlar\u0131n belirgin hale gelebilece\u011fi d\u00f6nemdir. Bu d\u00f6nemde, daha \u00f6ncesinde afet b\u00f6lgesinde s\u0131k g\u00f6r\u00fclen bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klar, insanlar aras\u0131nda salg\u0131na neden olabilir.Deprem sonras\u0131 ya\u015fam ko\u015fullar\u0131n\u0131n d\u00fczelmesine kadar ge\u00e7en akut d\u00f6nemde \u00f6zellikle enfeksiyonlar ve\/veya salg\u0131nlar genellikle deprem sonras\u0131 4-30. g\u00fcnler aras\u0131nda olu\u015fmaktad\u0131rlar. Bu s\u00fcre\u00e7 zarf\u0131nda deprem b\u00f6lgelerinin ve \u00e7ad\u0131r-konteyner kentlerin mutlaka denetim alt\u0131nda olmas\u0131 gerekmektedir. Tetanoz, a\u015f\u0131lanmas\u0131 yap\u0131lmam\u0131\u015f veya eksik yap\u0131lm\u0131\u015f ki\u015filerde geli\u015febilecek en \u00f6nemli enfeksiyonlardan biridir. Enkaz alt\u0131ndan yaral\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lan ve bu s\u00fcre\u00e7te kirli toprak veya di\u011fer materyaller ile yaralanan ki\u015filere mutlaka tetanoz a\u015f\u0131s\u0131 yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u0130shal salg\u0131nlar\u0131 hijyen ko\u015fullar\u0131n\u0131n bozulmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak geli\u015fen, su ve yiyecek kaynakl\u0131 enfeksiyonlar aras\u0131nda ilk s\u0131ralarda yer almaktad\u0131r. Do\u011fal afetlerden sonra afetzedelerin kald\u0131\u011f\u0131 bar\u0131nma kamplar\u0131nda ya\u015fanan \u00f6l\u00fcmlerde en \u00f6nemli neden ishal olup \u00f6l\u00fcmlerin \u00e7o\u011funlu\u011funun nedeni olmu\u015ftur. \u0130shal salg\u0131nlar\u0131 genellikle kalabal\u0131k, hijyen ko\u015fullar\u0131n\u0131n tam sa\u011flanamad\u0131\u011f\u0131 bar\u0131nma kamplar\u0131nda geli\u015febilmektedir. Bu bar\u0131nma kamplar\u0131n\u0131n yerle\u015fiminin iyi planlanmas\u0131, temiz su eri\u015fiminin iyi olmas\u0131 beklenir. Ancak afet ko\u015fullar\u0131nda su \u015febekelerinin hasar almas\u0131 nedeniyle suya ula\u015f\u0131m\u0131n azalmas\u0131 ve\/veya suyun kanalizasyonla kirlenmesi s\u0131kl\u0131kla ya\u015fanan \u00f6nemli bir sorundur. Bu durum da su kullan\u0131m\u0131n\u0131 azaltmakta ve sonras\u0131nda da ishal salg\u0131nlar\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Ayr\u0131ca depremlerden sonra, kanalizasyon sisteminin \u00e7\u00f6kmesi durumunda veya at\u0131k sular\u0131n at\u0131l\u0131m\u0131 ile bozukluk oldu\u011funda hepatit A ve hepatit E vakalar\u0131nda da art\u0131\u015flar\u0131n oldu\u011fu da bildirilmi\u015ftir.Kalabal\u0131k ortamlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu risklerden dolay\u0131 solunum yollar\u0131 etkenlerinin bula\u015fmas\u0131 nedeniyle Grip, COVID-19, K\u0131zam\u0131k ve T\u00fcberk\u00fcloz gibi hastal\u0131klarda art\u0131\u015f olabilmektedir. \u00d6zellikle be\u015f ya\u015f alt\u0131 \u00e7ocuklarda afet sonras\u0131 geli\u015fen \u00f6l\u00fcmlerde pn\u00f6moni (zat\u00fcrre) ishalden sonra gelmektedir. Kalabal\u0131k bar\u0131nma kamplar\u0131, havaland\u0131rma ko\u015fullar\u0131n\u0131n k\u00f6t\u00fc olmas\u0131, k\u00f6t\u00fc beslenme ve \u00f6zellikle havalar\u0131n so\u011fuk olmas\u0131 pn\u00f6moni riskini artt\u0131rmaktad\u0131r. COVID-19 salg\u0131n\u0131n\u0131n hen\u00fcz bitmemesi salg\u0131n\u0131n art\u0131\u015f\u0131na neden olabilecektir. Depremzedeler i\u00e7erisinde k\u0131zam\u0131k a\u015f\u0131s\u0131 olmay\u0131p k\u0131zam\u0131\u011fa duyarl\u0131 ki\u015filerin \u00e7ok olmas\u0131 durumunda k\u0131zam\u0131k salg\u0131nlar\u0131 da g\u00f6r\u00fclebilmektedir. T\u00fcberk\u00fcloz (Verem) da do\u011fal afetlerden sonra saptanan di\u011fer bir enfeksiyondur. \u00d6zellikle ge\u00e7 d\u00f6nemde ortaya \u00e7\u0131kan vakalar, afetzedelerin deprem sonras\u0131nda ba\u015fka b\u00f6lgelere ta\u015f\u0131nmalar\u0131na, deprem sonras\u0131 d\u00f6nemde depremden \u00f6nce almakta oldu\u011fu ila\u00e7lar\u0131n\u0131 deprem sonras\u0131nda teminindeki g\u00fc\u00e7l\u00fcklere ba\u011fl\u0131 ve sa\u011fl\u0131k hizmetlerinin yetersizli\u011fi bu vakalar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rabilir.Uyuz da hijyen \u015fartlar\u0131n\u0131n bozulmas\u0131 ve kalabal\u0131k ya\u015fam nedeniyle salg\u0131nlara yol a\u00e7abilmekte ve \u00f6nemli bir sa\u011fl\u0131k sorunu olu\u015fturmaktad\u0131r.Do\u011fal afetlerden sonra afetzedelerin yerle\u015ftirilmesi iyi planlanmal\u0131d\u0131r. Kurulacak bar\u0131nma kamplar\u0131n\u0131n yeri, su kaynaklar\u0131na yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131, seyyar tuvalet ve banyolar\u0131n bu su kaynaklar\u0131na uzakl\u0131\u011f\u0131 iyi planlanmas\u0131 gerekmektedir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra temiz su varl\u0131\u011f\u0131 ile beraber hijyen kurallar\u0131na uyulmas\u0131 ile su yolu ile bula\u015fabilecek enfeksiyon hastal\u0131klar\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r. Ayr\u0131ca sanitasyonun sa\u011flanmas\u0131 bu a\u015famadaki \u00f6nemli basamaklardan biridir.\u201d\u015eanl\u0131urfa Harran \u00dcniversitesi Hastanesi Ba\u015fhekimi Do\u00e7. Dr. \u0130dris K\u0131rhan da konuyla ilgili yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Do\u00e7. Dr. Mehmet Re\u015fat Ceylan\u2019a te\u015fekk\u00fcr ederken, afet sonras\u0131 \u00e7ok dikkat edilmesi gereken \u00f6nemli bir konuya de\u011finildi\u011fini ifade etti. Ba\u015fhekim Do\u00e7. Dr. K\u0131rhan, \u201cHijyen burada \u00e7ok \u00f6nemli ve \u00f6zellikle el hijyeni konusunda dikkatli olmak gerekir. Yemekten \u00f6nce ve sonra, g\u0131da haz\u0131rlarken, tuvalet \u00f6ncesi ve sonras\u0131 ya da ellerde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr bir kirlenme oldu\u011funda ya da enfekte oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz bir e\u015fyayla bir y\u00fczeyle temas sonras\u0131 ellerimizi su ve sabunla y\u0131kamam\u0131z gerekmektedir. E\u011fer bu m\u00fcmk\u00fcn de\u011filse alkol bazl\u0131 dezenfektanlar ya da kolonya gibi alkol i\u00e7eren s\u0131v\u0131larla, \u0131slak mendiller ile elimizi s\u0131k s\u0131k temizlemeyi tavsiye ediyoruz\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015eanl\u0131urfa Harran \u00dcniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastal\u0131klar\u0131 ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Do\u00e7. Dr. Mehmet Re\u015fat&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3088,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[87],"tags":[630,631,111,633],"manset":[],"class_list":["post-3086","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik-haberleri","tag-deprem-sonrasi-sartlar-enfeksiyon-hastaliklarini-tetikleyebilir","tag-enfeksiyon","tag-saglik","tag-urfa-bugun-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3086","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3086"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3086\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3088"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3086"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3086"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3086"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.urfabugun.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=3086"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}